Il-proċess tal-melħ, minkejja li jidher wieħed sempliċi peress li jikkonsisti fi tliet ingredjenti bażiċi biss – l-ilma baħar, ix-xemx u r-riħ – fil-verità huwa meqjus bħala ħidma ta’ strapazz li teħtieġ ħafna dedikazzjoni, paċenzja u għarfien tradizzjonali.
Dan il-proċess, li ilu jsir għal sekli sħaħ fuq il-gżejjer Maltin, ma jinvolvix makkinarju avvanzat, iżda jiddependi kompletament fuq il-ħila tal-bniedem u l-kundizzjonijiet naturali. Ix-xogħol tal-melħ isir l-aktar fis-sajf, meta t-temperaturi għoljin u r-riħ sħun jgħinu biex l-ilma baħar jinxef gradwalment u jifforma kristalli bojod ta’ melħ.
Il-ġbir tal-melħ mill-blat huwa proċess li jirrikjedi għajnuna fiżika konsiderevoli, u ħafna drabi, dan ix-xogħol isir minn ġenerazzjoni għal oħra, fejn il-familji jgħaddu din il-ħidma tradizzjonali lil uliedhom. Bħala parti mill-kampanja tal-Aġenzija Identità, ‘Insawru l-Identità Tagħna’, tkellmu ma’ Josephine Xuereb, mara li ddedikat ħajjitha għal dan is-sengħa fil-gżira Għawdxija.
Hi tispjega kif, flimkien ma’ familtha, ilhom għal snin twal jiġbru u jipproċessaw il-melħ mill-ilma baħar b’metodi tradizzjonali li jmorru lura għal sekli sħaħ. Għal Josephine u bosta oħrajn li jagħmlu din il-ħidma, il-produzzjoni tal-melħ mhijiex biss mezz ta’ għajxien iżda wkoll parti essenzjali mill-identità kulturali ta’ pajjiżna, tradizzjoni li tibqa’ ħajja grazzi għall-impenn u d-dedikazzjoni ta’ dawn l-artiġjani.
